01Sorun ve çözüm
Sunucu izleme sistemi kurarken önce neyin izleneceğini işinize göre seçeriz: işlemci ve bellekten çok, siparişin alınması, e-postanın gitmesi ya da ERP'ye bağlanılabilmesi gibi kullanıcının hissettiği belirtiler önceliklidir. Metrikleri, logları ve dışarıdan erişim kontrollerini tek ekranda toplar, uyarıları gerçekten müdahale gerektiren durumlarla sınırlarız. Amaç ekranda yüzlerce grafik değil, gece uyandırıldığınızda bunun bir nedeni olmasıdır.
02Kimler için
Sunucu izleme sistemi kimlere gerekir
Sunucu sayısından bağımsız olarak, kesintinin işinize doğrudan dokunduğu her durumda izleme gerekir.
- Web sitesi, e-ticaret ya da müşteri portalı kesildiğinde satış kaybeden işletmeler
- Şirket içi sunucuda ERP, dosya paylaşımı ve muhasebe programı çalıştıran şirketler
- Farklı bulut hesaplarına ve kiralık sunuculara dağılmış altyapısını tek yerden görmek isteyen BT ekipleri
- Müşterilerine sunucu barındıran ve sorunları müşteriden önce görmek isteyen yazılım firmaları
- Mevcut izleme aracı sürekli gereksiz alarm ürettiği için uyarıları artık kimsenin okumadığı ekipler
03İhtiyaçlar
İzlemede eksik kalan noktalar
Bir izleme aracı kurulmuş olması, doğru şeyin izlendiği anlamına gelmez.
- 01
Belirti yerine yalnızca kaynak izlemek
İşlemci kullanımı normal görünürken uygulama hata veriyor olabilir. Kullanıcının gördüğü yanıt süresi ve hata oranı izlenmeden sistem ekranda yeşil, gerçekte kapalıdır.
- 02
Alarm yorgunluğu
Her küçük dalgalanmada gelen bildirim kısa sürede görmezden gelinir ve gerçek alarm kaybolur. Eşiklerin süreye bağlanması, benzer alarmların gruplanması ve önem seviyelerinin ayrılması bu sorunu çözer.
- 03
Sessizce başarısız olan işler
Yedekleme, veri aktarımı ya da fatura gönderimi gibi zamanlanmış işler hata verdiğinde kimseye haber vermez. Bu işlerin başarıyla bittiğini bildirmesi, bildirim gelmediğinde alarm üretilmesi gerekir.
- 04
Tahmin edilebilir arızalar
Diskin hangi hızla dolduğu, sertifikaların ve alan adlarının bitiş tarihleri, bellek sızıntısı olan bir servisin eğilimi önceden bilinebilir. Bu tür durumlar için eğilime dayalı uyarılar, sorunu mesai saatinde çözme imkânı verir.
- 05
Uyarının kime gideceği
Bütün alarmları ortak bir e-posta kutusuna göndermek kimsenin sorumlu olmadığı anlamına gelir. Nöbet çizelgesi ve yükseltme kuralı olmadan gece gelen uyarı sabaha kadar bekler.
04Özellikler
Kurduğumuz izleme sisteminin parçaları
Altyapınızın büyüklüğüne göre bu parçaların tamamı ya da bir kısmı kurulur.
- 01
Metrik toplama ve panolar
Sunucu, veritabanı, web sunucusu ve uygulama metrikleri toplanır; yönetim için özet, teknik ekip için ayrıntılı Grafana panoları hazırlanır.
- 02
Merkezi log yönetimi
Farklı sunuculardaki uygulama ve sistem logları tek bir yerde aranabilir hâle gelir; belirli hata kalıpları için log tabanlı uyarılar tanımlanır.
- 03
Dışarıdan erişim kontrolleri
Web sitesi, API uç noktaları ve giriş sayfası farklı konumlardan düzenli olarak denetlenir; sertifika ve alan adı bitiş tarihleri takip edilir.
- 04
Uyarı kuralları ve yönlendirme
Her uyarının önem seviyesi, alıcısı, tekrar aralığı ve susturma kuralı belirlenir; bakım sırasında gereksiz alarm üretilmez.
- 05
Müdahale notları
Kritik uyarılara, gelen kişinin ilk olarak neye bakacağını anlatan kısa bir çalışma notu bağlanır; bilgi tek kişide kalmaz.
05Entegrasyonlar
Sunucu izleme sisteminde kullanılan araçlar ve kanallar
Araç seçimi ortamınıza, ekibinizin alışkanlıklarına ve verinin nerede tutulması gerektiğine göre yapılır.
- 01
Açık kaynak izleme yığını
Prometheus ve Alertmanager ile metrik ve uyarı, Grafana ile görselleştirme, Loki ile log; ajan tabanlı klasik izleme için Zabbix tercih edilebilir.
- 02
Bulut sağlayıcı araçları
Amazon CloudWatch, Azure Monitor ve Google Cloud Monitoring verileri aynı panolara bağlanır; buluttaki ve şirket içindeki sunucular yan yana görünür.
- 03
Windows ve sanallaştırma ortamları
Windows Server, Active Directory, Hyper-V ya da VMware ortamları ilgili ajan ve dışa aktarıcılarla izlemeye alınır.
- 04
Bildirim kanalları
E-posta, Microsoft Teams, Slack, Telegram ve SMS sağlayıcınız üzerinden bildirim gönderilir; kritik uyarılar için nöbet uygulamalarıyla telefon araması kurulabilir.
- 05
Uygulama metrikleri
Uygulamanız Prometheus formatında ya da OpenTelemetry ile metrik yayımlıyorsa sipariş sayısı veya kuyruk uzunluğu gibi iş göstergeleri de izlenir.
06Süreç
Sunucu izleme sistemi hizmeti nasıl ilerler?
Adım 01
Analiz
İş akışınızı, kullanıcılarınızı ve mevcut sistemlerinizi dinleriz; kapsamı, öncelikleri ve kabul ölçütlerini yazılı hâle getiririz.
Adım 02
Tasarım
Ekran akışlarını ve veri modelini çıkarırız. Arayüzü sizinle gözden geçirip onay almadan geliştirmeye geçmeyiz.
Adım 03
Geliştirme
Kısa döngülerle çalışırız; her döngü sonunda çalışan bir sürümü test ortamında görürsünüz.
Adım 04
Test
İşlevsel testler, entegrasyon testleri ve temel güvenlik kontrolleriyle hataları yayından önce yakalarız.
Adım 05
Yayın
Sunucu, alan adı, yedekleme ve izleme ayarlarını yaparak canlıya alırız; ekibinize kısa bir kullanım eğitimi veririz.
Adım 06
Bakım
İsterseniz bakım ve destek anlaşmasıyla güncellemeleri, izlemeyi ve yeni geliştirmeleri sürdürürüz.
07Teknoloji
İzleme altyapısının kendisini güvenilir tutmak
İzlediği sunucuyla aynı yerde çalışan bir izleme sistemi, o sunucu düştüğünde kendisi de susar. Bu yüzden izleme bileşenlerini izlenen ortamdan ayrı tutar, izleme sisteminin çalıştığını dışarıdan bir kalp atışı kontrolüyle doğrularız. Sessizlik de bir alarm sebebidir.
Devamını okuDaha az göster
Loglar parola, kart bilgisi ya da kimlik numarası gibi hassas verileri içerebilir. Toplama aşamasında bu alanlar maskelenir, log erişimi rol bazlı yetkiyle sınırlanır ve saklama süresi KVKK ile iç politikanız dikkate alınarak belirlenir. Uzun süre saklanması gereken loglar daha ucuz depolamaya aktarılır.
Metrik ve log hacmi zamanla büyür; kontrolsüz bırakıldığında izleme sistemi izlediği uygulamadan daha fazla kaynak tüketir. Toplama aralıkları, etiket sayısı ve saklama süresi kurulumda bilinçli seçilir.
08Çalışma modelleri
Bu hizmette çalışma modelleri
- 01
Proje bazlı
Sabit kapsam, sabit fiyat ve belirli teslim tarihi
Kapsamı belli, teslim tarihi olan işler için.
- Yazılı kapsam ve kabul ölçütleri
- Sabit fiyat ve belirli teslim tarihi
- Teslim ve kabul adımları sözleşmede
- 02
Bakım ve destek
Aylık sözleşmeli, SLA'lı bakım, destek ve geliştirme saati
Yayındaki bir sistemin sürekliliği için.
- Aylık sözleşme ve SLA
- İzleme, güncelleme ve hata düzeltme
- Aylık geliştirme saati
- 03
Danışmanlık
Saatlik veya günlük teknik danışmanlık
Karar, denetim veya yön belirleme gereken durumlar için.
- Saatlik veya günlük çalışma
- Yazılı rapor ve öneriler
- Ekibinizle birlikte çalışma
09Sık sorulan sorular
Sunucu izleme sistemi hakkında sık sorulan sorular
Sunucu izleme sistemi fiyatlarını neler etkiler?
İzlenecek sunucu ve servis sayısı, log yönetiminin kapsama dâhil olup olmadığı, sistemin sizin altyapınızda mı yoksa bir SaaS üründe mi çalışacağı ve uyarılara kimin müdahale edeceği fiyatı belirler. Kurulum proje olarak, sürekli takip ise bakım ve destek anlaşmasıyla fiyatlanır.
Açık kaynak mı, hazır bir SaaS izleme ürünü mü seçmeliyiz?
SaaS ürünleri hızlı başlangıç sağlar ama maliyet veri hacmiyle birlikte artar ve veri yurt dışında tutulabilir. Açık kaynak yığın kendi altyapınızda çalışır, veri sizde kalır ancak bakımı gerekir. Seçimi altyapı büyüklüğünüz ve ekip kapasitenizle birlikte değerlendiririz.
Gece gelen alarmlara siz mi müdahale ediyorsunuz?
Bakım ve destek anlaşması kapsamında uyarıları biz karşılayabiliriz; müdahale saatleri ve kapsam anlaşmada yazılı olarak belirlenir. İsterseniz uyarılar yalnızca sizin ekibinize gider, biz kural ve panoların bakımını üstleniriz.
Şirket içindeki fiziksel sunucular da izlenebilir mi?
Evet. Sunucunun donanım sağlığı, disk durumu ve kesintisiz güç kaynağı gibi bileşenler destekledikleri yöntemlerle izlenebilir. İnternet bağlantısı kesildiğinde de durumun fark edilmesi için dışarıdan bir erişim kontrolü eklenir.
Mevcut Zabbix kurulumumuzu elden geçirebilir misiniz?
Evet. Gereksiz tetikleyicileri ayıklar, eşikleri gerçek kullanım verisine göre yeniden ayarlar, eksik kalan servis ve iş kontrollerini ekleriz. Yeni bir araca geçmek her zaman gerekmez.
Kurulum bittiğinde sunucu izleme sistemi firması ne teslim etmeli?
Hangi uyarının neyi ifade ettiğini ve ilk müdahale adımını anlatan bir liste, pano erişimleri, bildirim kuralları ve sistemin kendi yedek ve güncelleme talimatları teslim edilmelidir.
10İlgili hizmetler